Η αναζήτηση του τάφου της Κλεοπάτρας από τον Χάουαρντ Κάρτερ, το 1934…

Ο Βρετανός αρχαιολόγος και αιγυπτιολόγος Δρ. Χάουαρντ Κάρτερ, ο οποίος μαζί με τον Λόρδο Κάρναρβον είχαν ανακαλύψει το 1922 τον τάφο του Τουταγχαμών, αναχωρούσε το 1934 από το Λονδίνο για την Αίγυπτο, με σκοπό τη διενέργεια νέων αρχαιολογικών ανασκαφών προς ανακάλυψη του τάφου της συζύγου του Τουταγχαμών και της Κλεοπάτρας.

Η βασίλισσα Ανκεζεναμούν, σύζυγος του Τουταγχαμών, υποτίθεται ότι ετάφη κάπου πλησίον του τάφου του συζύγου της, στην Κοιλάδα των Βασιλέων. Ο Χάουαρντ Κάρτερ δήλωσε πριν την αναχώρησή του για την Αίγυπτο:

“Η ανεύρεση του ακριβούς σημείου όπου βρίσκεται ο τάφος της βασίλισσας θα απαιτήσει μακρούς μήνες ερευνών, προτού αρχίσει η διενέργεια των ανασκαφών. Θα πρέπει να εργαστούμε κατ’ αρχάς ως πραγματικοί ντετέκτιβ, ακολουθώντας ορισμένες κατά το μάλλον ή ήττον αόριστες ενδείξεις. Οι προσπάθειές μας είναι δυνατόν να παραταθούν και πλέον του έτους, διότι η διενέργεια ανασκαφών προς ανεύρεση τάφων είναι μια τόσο δαπανηρή εργασία, ώστε να μην επιτρέπεται να επιδοθεί κανείς σ’ αυτή προτού έχει κάποια πιθανότητα επιτυχίας.

Η εργασία μας συνεπώς θα είναι, όπως προείπα, μια εργασία ανάλογη προς την εργασία των αστυνομικών λαγωνικών της Σκότλαντ Γιάρντ, με τη διαφορά ότι θα είναι πολύ πιο δύσκολη, αλλά και πολύ πιο ευχάριστη. Η εργασία μας θα βασιστεί σε ενδείξεις πολύ περισσότερο από αόριστες, επί τη βάσει ιστορικών έργων και κυρίως επί λογικών συμπερασμάτων.

Γνωρίζουμε σήμερα πολλά για τους αρχαίους Αιγυπτίους, τα ήθη και έθιμά τους, για τα μέρη που έθαβαν τους νεκρούς τους και για τον τρόπο της ταφής τους. Από τα γνωστά, λοιπόν, σ’ εμάς αυτά δεδομένα και χάρις στα διδάγματα των τελευταίων αρχαιολογικών ανακαλύψεων, θα καταστρώσουμε το σχέδιο της διεξαγωγής των ερευνών μας και θα συναγάγουμε τα σχετικά συμπεράσματα, που θα μας οδηγήσουν στην προσπάθεια προς ανακάλυψη των τάφων των δυο βασιλισσών της αρχαίας Αιγύπτου, της συζύγου του Τουταγχαμών και της περίφημης Κλεοπάτρας.

Είναι γνωστό ιστορικώς ότι κάπου στην Κοιλάδα των Βασιλέων υπήρχαν πολλοί τάφοι Αιγυπτίων βασιλισσών. Μέχρι σήμερα, όμως, δεν κατέστη δυνατή η ανακάλυψή τους. Είναι πολύ ενδεχόμενο να βρίσκονται όλοι στο σημείο αυτό, όπως είναι πιθανό να είναι και διάσπαρτοι σε μεγάλη απόσταση ο ένας από τον άλλο.

Η ανακάλυψη τους, στη δεύτερη περίπτωση, θα είναι πολύ πιο επίπονη από την πρώτη. Εάν οι τάφοι αυτοί ανακαλυφθούν, θα φέρουν στο φως πολλούς θησαυρούς, εξίσου ανυπολόγιστης αξίας με τους θησαυρούς που βρέθηκαν στον τάφο του Τουταγχαμών.

Είναι όμως ενδεχόμενο, όταν ανακαλυφθούν, αν ανακαλυφθούν, να αποδειχθεί ότι έχουν συληθεί σε προγενέστερες εποχές και έχουν καλυφθεί έκτοτε εκ νέου συν τη παρόδω των αιώνων από πυκνά στρώματα άμμου. Δεν αποκλείεται, συνεπώς, ο κίνδυνος, αν υποτεθεί ότι κατορθώσουμε να ανακαλύψουμε τους τάφους των δυο αυτών βασιλισσών, να τους βρούμε εντελώς κενούς και οι κόποι μας να αποβούν μάταιοι, αφού δεν θα αποδώσουν τίποτε το άξιον λόγου.

Κάποτε, ανακάλυψα έναν βασιλικό τάφο κατόπιν μακρότατων ερευνών σκαμμένο μέσα σε ένα βράχο και σφραγισμένο και η χαρά που δοκίμασα υπήρξε απερίγραπτη. Εν τούτοις, απεδείχθη, όταν τον άνοιξα, ότι ήταν εντελώς κενός, μη χρησιμοποιηθείς ουδέποτε! Θα είχε προετοιμαστεί καθ’ όλα για να θάψουν κάποιον νεκρό βασιλιά, αλλά την τελευταία στιγμή, άγνωστο για ποιους λόγους, ματαιώθηκε η εκεί ταφή του νεκρού, ο οποίος θα ετάφη σε άλλον τάφο. Για ποιον βασιλιά ή βασίλισσα είχε προετοιμαστεί ο τάφος εκείνος, δεν μπόρεσα ποτέ να εξακριβώσω.

Τρέφω μεγάλες ελπίδες ότι θα κατορθώσω να ανακαλύψω τον τάφο της βασίλισσας Ανκεζεναμούν, συζύγου του Τουταγχαμών. Για την ανακάλυψη, όμως, του τάφου της Κλεοπάτρας διατηρώ ελάχιστες ελπίδες. Το όνειρο όλων των αρχαιολόγων, όλων των εποχών, υπήρξε πάντοτε να ανακαλύψουν τον τάφο της μεγάλης αυτής μοιραίας γυναίκας. Και όμως δεν το κατόρθωσαν και φοβούμαι ότι ούτε θα το κατορθώσουν.

Υπάρχουν οκτώ στο σύνολο βασίλισσες της Αιγύπτου που έφεραν το όνομα Κλεοπάτρα, ενώ κατά τη γνώμη πολλών αρχαιολόγων είναι προβληματική ακόμα και η ίδια η ύπαρξη της φημισμένης μεταξύ αυτών, της σαγηνευτικής Κλεοπάτρας. Η μόνη αυθεντική για αυτήν πληροφορία η οποία υπάρχει, είναι του Πλούταρχου. Όλα τα λοιπά περί αυτής γνωστά είναι θρύλοι και όλα όσα αφορούν τη ζωή της παραμένουν απόκρυφα.

Εγώ προσωπικά δεν αμφιβάλλω καθόλου για την ύπαρξη της Κλεοπάτρας, μα ο θρύλος γύρω από αυτήν έχει τόσο οργιάσει, ώστε είναι αδύνατο να ξεχωρίσει κανείς σήμερα τι είναι αλήθεια και τι είναι φαντασία.

Οπωσδήποτε ελπίζω ότι η προσπάθειά μου θα στεφθεί από μερική τουλάχιστον επιτυχία και θα καταστεί έτσι δυνατό να αναφανούν νέοι αρχαιολογικοί θησαυροί, ανάλογοι με τους θησαυρούς που αποκάλυψε ο τάφος του Τουταγχαμών, κατόπιν των επίμονων προσπαθειών μου”.

Η είδηση δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα “ΕΘΝΟΣ”, στις 27/10/1934…